Terug in de tijd met Nefis

Eergisteren kregen we een telefoontje dat we mee konden met de "Terug in de tijd" tour. We hebben afgesproken dat we naar het Waterpark in Tsilivi zullen rijden en dat we daar worden opgepikt door de minibus. We zijn met 12 gasten + Jackie + chauffeur. De bus zit dus lang niet vol. Dat heeft ook te maken met het feit dat reisorganisaties maar mogen werken met een beperkte bezetting. In de bus dragen we allemaal maskers, buiten mogen ze af, maar in afgesloten ruimten moeten ze weer op. Het is vandaag tegen de 40 graden en het is dus warm. Maar we hebben een heel leuke dag. 

Vanuit Tsilivi rijden we naar Tragaki, een plaatsje daar vlakbij. Het dorp zelf voelt nog authentiek. Normaal wordt er nog iets verteld in een kleine van alles wat winkel, maar dat gaat nu niet door. Jackie vertelt het één en ander over een aantal bomen en planten waar we langs lopen o.a. over de granaatappel en de plant die heet 'Tranen van Maria'. Dan lopen we het dorp verder door naar een plek waar we een mooi uitzicht hebben over het noord oosten van het eiland.

Terwijl we naar de volgende stop rijden vertelt Jackie allerlei verhalen uit vroeger tijd. Sommigen uit de tijden dat goden als Zeus en Athina belangrijk waren, anderen uit de Byzantijnse tijd of de vorige eeuw. Eén waar gebeurd verhaal vind ik zelf heel mooi, het gaat over 'het wonder van Zakynthos', hoe alle joden op het eiland Zakynthos de oorlog overleefden.

In heel Griekenland overleefde 81 procent van de Joodse bevolking de Tweede Wereldoorlog niet. Maar op Zakynthos bleven alle 275 Joden gespaard, dankzij een heroïsche actie van de bisschop en de burgemeester. Het ‘wonder van Zakynthos’ is nog groter omdat ook geen enkele bewoner van het Ionische eiland zijn mond open deed tegen de bezetters.

Vrijwel onbekend en (nog) niet verfilmd, maar nog veel indrukwekkender is het verhaal van de Griekse bisschop Chrysostomos die samen met burgemeester Loukas Carrer de complete Joodse gemeenschap op het eiland Zakynthos uit de handen van de nazi’s wist te houden. 

In mei 1941 werden de Ionische eilanden bezet door Italiaanse troepen en het regime van de bezetter was relatief mild. Dat veranderde toen de Duitsers het in 1943 – na de val van Mussolini – overnamen. De Duitse kapitein Litt kreeg het bevel over Zakynthos, hij leidde er een schrikbewind en voerde de bevelen van Hitler maar al te graag op.

Aan het einde van het voorjaar van 1944 stuurden de nazi’s schepen naar de Ionische eilanden om Joden op te halen. Maar op Zakynthos, waar de Joden als generaties lang deel uitmaakten van de bevolking,  liep dat anders.  Burgemeester Loukas Carrer moest zich melden op het kantoor van de Duitse commandant, die hem sommeerde een lijst op te stellen met de namen van alle Joden. Carrer weigerde. Zijn argumenten dat de Joden op het eiland zijn vrienden waren, niemand kwaad deden en bijdroegen aan de economie hadden echter geen effect. Onder bedreiging van een pistool droeg de Duitser hem op binnen 72 uur de lijst aan te leveren.

De burgemeester ging vervolgens naar bisschop Chrysostomos om hem om hulp te vragen. Chrysostomos besefte dat hij tijd moest rekken om alle 275 Joden op het eiland onder te brengen op veilige plaatsen. In drie dagen zou hem dat nooit lukken. De bisschop stapte naar de Duitse commandant om extra tijd te vragen. Dat lukte. In de tussentijd maakten de priesters en autoriteiten op het eiland valse doopcertificaten en identiteitsbewijzen voor de Joodse Zakynthiërs. Voor de Joden werden schuilplaatsen geregeld.

Toen de deadline uiteindelijk was verstreken en de Duitsers om de lijst met namen van de Joodse families vroegen, overhandigden de burgemeester en bisschop hem een envelop. Op het stuk papier stonden slechts twee namen: die van burgemeester Loukas Carrer en bisschop Chrysostomos. “Dit zijn de Joden van het eiland”, verklaarde Chrysostomos, die ook een brief aan Hitler had geschreven waarin hij liet weten dat de Joden op Zakynthos onder bescherming van de bisschop stonden. De nazi-commandant stond perplex en vroeg Berlijn om nieuwe orders. De Joden van Zakynthos waren ondertussen ondergebracht in bergdorpen, in huizen en op boerderijen van de Grieken. In maanden die volgden tot het vertrek van de Duitse troepen in oktober 1944 heeft niemand van de 42.000 eilandbewoners hen verraden of iets gezegd over de plaatsen waar de Joden verstopt zaten. Mede als gevolg van deze zwijgzaamheid is niet één Jood van Zakynthos gedeporteerd naar een concentratiekamp.

Dan zijn we inmiddels aangekomen bij een volgende korte stop, het is voor ons een bekend plekje, het sinaasappelstalletje een eindje verderop op de weg. Je hebt vandaar een mooi uitzicht over Alikes en Alikanas. Ook het vasteland en de Peloponnesos zijn vaak mooi te zien, maar vandaag niet.

De volgende stop is in Orthonies waar Babis en zijn moeder verbaasd zijn ons te zien in de gelederen van Jackie. Babis neemt iedereen mee naar het aangrenzende museum, waar je allerlei gebruiksvoorwerpen ziet van vorige generaties en daarna kunnen we iets drinken in de bodega. De moeder van Babis heeft die ochtend cake gebakken en die smaakt heerlijk. De volgende stop zou bij het uitkijkpunt naar het scheepswrak Navagio zijn. Maar het is nog steeds veboden om daarheen te rijden ivm brandgevaar. Er is maar één toegangsweg en het is daar altijd heel druk, dus mocht er in deze zomerperiode daar brand uitbreken dan is het bijna onmogelijk om er vandaan te komen. Dus rijden we naar Exo Chora om even te stoppen bij de 2000 jaar oude olijfboom en te luisteren naar het fluitmelodietje van een inwoner van het dorp, Michailis, een man met het Downsyndroom, die heel erg blij wordt van een enthousiast publiek en het daarbij behorende centje in de fles. Dan is het lunchtijd en rijden we naar Kampi, naar de Cross-taverna, waar we een prachtig uitzicht hebben over de kliffen aan de westkant van het eiland. Na de lunch laten Jackie en een collega muzikant met zijn zoon ons genieten van kantades, traditionele liedjes van Zakynthos. Het is zo een heel gezellig uurtje op het terras van de taverna. Langzamerhand komen we aan het eind van onze tour. We stoppen nog bij een olijfoliefabriek en zien daar nog eens hoe het proces van olijf tot olie tot stand komt.

En dan is het echt tijd om de eerste gasten af te zetten bij hun hotel. Via Agios Sostis, Laganas, Kalamaki en Argassi rijden we terug naar Tsilivi, waar onze eigen auto weer wacht.

Kalimera

Tranen van Maria

Even rust voor Anna

Verdedigingstoren bij het klooster van Agios Giorgos

Binnen op het plein van het klooster

In de kapel van het klooster mooi houtsnijwerk op het plafond

Om vooral niet te vergeten wat een vreemd jaar dit is

Priester aan het werk

Souvenirs bij het klooster maar dan even anders

Michailis bij de 2000 jaar oude olijfboom

Uitzicht op de kliffen aan de westkust bij Kampi

Bij de Cross-taverna

En de kantades worden gezongen

Het (bijna) normale leven gaat zijn gang

Na onze vakantie, inmiddels 10 dagen geleden, zijn de temperaturen gestegen. Vorige dagen liet onze thermometer 37 graden zien, maar vandaag liep het kwik slechts op tot een aangename 34 graden 😁.
Onze dagelijkse routine van zwemmen en lopen, huishouden en boodschappen doen keert terug. Maar als we 's middags op ons terras zitten, uitkijkend over de zee en Alikes, voelt het nog steeds een beetje als vakantie en genieten nog steeds van ieder moment.
Op het eiland komen zo langzamerhand wat meer toeristen, er gaan meer restaurants open. Eergisteravond was de openingsavond van Fidelio, één van onze favoriete restaurants, en natuurlijk waren wij er ook. We kregen natuurlijk geen hand of knuffel, maar een knuistkus. We kwamen op FaceBook deze foto tegen als bewijs dat we er waren. De tafeltjes stonden, volgens de nieuwe regels, een stuk verder uit elkaar, maar in de loop van de avond waren bijna alle tafeltjes bezet. En dat was goed om te zien, zij zelf waren er ook blij mee.
We spreken regelmatig met mensen die hier moet leven van de toeristen, eerder deze week had ik Jackie van Nefis aan de telefoon en zij sprak van een groot drama, want ze moeten aan zoveel regels voldoen dat het bijna onmogelijk is om het dit seizoen te redden. Maar ze doen allemaal hun best om het de gasten naar de zin te maken. En wij proberen ook wat extra's te doen om te helpen. We gaan vaker uit eten, maar dat is natuurlijk geen straf. Ook willen we tour gaan doen bij Nefis, de terug in de tijdtour.  En we hebben afgesproken dat we alleen meegaan als de bus niet vol zit, we willen geen plaatsen bezet houden, we willen lege plaatsen vullen. Het kan dus maar zo zijn dat we de avond van te voren worden opgebeld dat we nog niet mee kunnen, dat het wordt uitgesteld. We gaan het wel zien, maar het is een leuk vooruitzicht. Wij hebben hem die tour in 2013 al eens gedaan, maar we zijn benieuwd of we nog nieuwe dingen leren over ons eiland. Jackie Boots presenteert die excursie nog steeds zelf. Zij is Nederlandse en woont al vele jaren hier en is met een Griek getrouwd. Zij heeft Nefis-tours bedacht en tot leven gebracht. Ze maken heel veel excursies en behoren inmiddels tot de besten op dit gebied.

Naar de Peloponessos en Kreta

Wat we eigenlijk in april wilden doen maar wat niet doorging vanwege de lockdown, gaan we nu avonturen. We zitten nu op de ferry naar de Peloponessos. Daar rijden we een week lang langs de kust. Daarna gaan we naar Kreta voor nog een weekje. We hebben er zin in. We zijn te volgen op onze reisblog https://leo-en-marlies.blogspot.com

22-7-2020 Inmiddels is deze reis gemaakt en het was een heerlijke vakantie.
Lees over onze reis en bekijk de foto's op onze reisblog https://leo-en-marlies.blogspot.com
Hieronder het kaartje met de route van de reis.

Leo en de antennes

Op de één of andere manier hebben de antennes die hoog boven ons uit torenen op de berg boven Pigadakia, een flinke aantrekkingskracht op Leo. Die wandeling hebben we al een keer of wat gemaakt, maar steeds komt hij weer op het wensenlijstje van hem en daarom krijgt hij vandaag zijn zin😁.

We staan op om 6 uur om de grootste hitte voor te zijn, de temperatuur zou rond de 29 graden schommelen. Er gaan flesjes mee met gewoon water en flessen met bevroren water en lunchpakketjes en een paar blikjes cola mét suiker. Om iets over zeven starten we. Dit keer gaan we niet langs het klooster, maar lopen door de bovenstad van Katastari en gaan van die kant de bult op. Het is flink klimmen, maar het wordt niet echt heet want er staat een heel sterke wind. Op sommige plekken gaat het flink te keer zodat we het idee hebben dat we worden omgeblazen. We weten dat we op zeker moment over LIVA zullen lopen, waar sinds een paar jaar de afvalopslag van Zakynthos is. Vorige jaren hadden we daar al iets van gezien. Nu zijn ze met de weg bezig voor de containervrachtwagens die rotzooi komen brengen. Vandaag werken ze niet omdat het zondag is. Het pad dat we eerdere jaren liepen bestaat niet meer en op sommige plekken vragen we ons af of we wel verder kunnen komen. Gelukkig blijkt er iedere keer nog wel een stukje te zijn voor een paar wandelaars. De stortbult kunnen we van ver al ruiken, het stinkt vreselijk. Het afval wordt verwerkt in plastic in grote pakketten. Ooit werd ons verteld dat hier de modernste afvalverwerking van Europa werd gemaakt. Maar eerlijk gezegd, oogt dit niet als modern. Ik maak een paar foto's en we lopen maar snel door want dit is geen stukje mooie natuur. Hoe mensen ooit op het onzalige idee zijn gekomen om midden op een prachtig eiland een afvalstort te maken is ons nog steeds een raadsel.
We laten de stort achter ons en lopen naar de antennes en kijken even naar het prachtige uitzicht, maar het waait zo hard dat we geen van beiden hier lang willen blijven en dus lopen we verder naar Gyri, waar we op een stenen rand tegen de kerk onze boterhammetjes opeten en wat drinken. Daarna is het tijd voor het laatste stuk. Nu wordt het dalen, we lopen door de pas richting Kalithea, maar het wordt er niet makkelijker op, overal rollende stenen en steentjes en dus echt continue opletten waar je je voeten neerzet. Na de brand in 2017 is er in de winter van 2018 veel regen gevallen en die regen nam in stromen stenen mee van de berg die niet meer tegen gehouden werden door stuiken. Gelukkig worden de hellingen inmiddels weer helemaal groen, maar dat duurt dus een paar jaar. Als we de pas door zijn komen we op het pad dat halverwege de berghelling loopt en vanwaar je een prachtig uitzicht hebt over ons deel van het eiland. Het was weer een heerlijke, maar vermoeiende wandeling. De antennes zullen weer een poosje op ons moeten wachten.

Als de zon nog laag staat is de baai van Alikes van zilver

In de verte, maar nu wel dichterbij, de antennes

LIVA 😟

Uitzicht vanaf de antennes naar Alikes en Alikanas

Door de pas tussen Gyri en Kalithea met zomaar een paar honderd meter asfalt

Van familie, vrienden en buren

Gisteren woedde alweer de derde brand van dit seizoen. Vorige week bij Maries, eergisteren op Skopos Vasilikos en gisteren was er een brand bij Askos en Volimes. Gelukkig waren al de branden ondanks de harde winden redelijk snel onder controle met dank aan de brandweer en de blusvliegtuigen. De komende dagen worden er warme dagen voorspeld, dus zijn we voorzichtig bij het wandelen.

Inmiddels zijn onze buurtjes gearriveerd. Zij komen van Larissa op het vasteland. Zij konden gelukkig wel komen, wat voor onze familie en vrienden niet gold. Oudste zoon Marc en zijn lief Chavelli zouden in mei al komen, zoon Roy en lief Sara en hun zoontje Nouri zouden begin juni komen en onze vrienden Petra en Ben zouden gisteravond zijn gearriveerd, maar dat ging allemaal niet door vanwege de Corona maatregelen. Zo heel erg jammer, we hadden ons er zo heel erg op verheugd. Maar we moeten nuchter zijn, het is niet anders. Gelukkig spreken we ze allemaal vaak en hebben we wel contact, maar er echt zijn is toch anders. Aan de andere kant zijn we natuurlijk heel blij met onze gezondheid. Vanaf juli mogen er weer toeristen, ook uit Nederland, komen. We hopen maar dat dat allemaal goed gaat. Sommige hotel en restaurant-eigenaars kijken daar naar uit, anderen zouden het liefst een jaartje wachten. Het is lastig allemaal. 

Tijd voor de botega bar in Orthonies

En natuurlijk maken we er een wandeling van. We starten vanaf huis en lopen via de pomp waar we altijd water halen naar de nieuwe weg die naar het Noorden gaat. Sommige stukken zijn al voorzien van asfalt maar nog lang niet alles. Het gedeelte wat vanaf de zoutvlakte loopt staat al wel op onze nieuw gedownloade wandelkaarten. We volgen die weg tot Xigia en gaan daar linksaf de heuvels in. Ook vandaag is het weer een flinke klim van 10 tot 480 meter. Als we in Orthonies aankomen lopen we bij de botega bar binnen, waar de moeder van Babis ons hartelijk verwelkomt, want, vertelt ze de mannen die er zitten, wij zijn vrienden 😀. Er zijn geen sinaasappelen, dus geen sap maar een nescafé voor Leo en een Frappé voor mij. We vragen of ze misschien iets zoets voor ons heeft en ze wijst op de grote koelkast. Ze heeft Karamelá gemaakt. Het ziet er lekker uit en we willen het wel proeven. Het ís ook lekker en goed voor onze bloedsuikers. Even later is ook Babis er even en we praten over wat er zo aan de hand is dit jaar. Hij gaat ervan uit dat het seizoen niet veel toeristen zal brengen, maar hij vindt gezondheid belangrijker. We wensen ze alle goeds toe en lopen dan weer op huis aan, nu via de asfaltweg, gelukkig is het nog niet echt druk. Wat ons opvalt is dat heel veel mensen toeteren of zwaaien, sommigen kennen we maar de meesten toch niet. Misschien denken ze dat we toeristen zijn, maar het is wel leuk en we zwaaien vrolijk terug.

Naar het Noorden met Kefalonia

Op weg naar ...

Mooie paadjes

We komen er ieder jaar minstens een keer

Cactussen bloeien

Orthonies

Orthonies

Nog nooit zo gezien, de Pruikenboom

Uitzicht naar Alikes

Middellandse Zee zo blauw, zo blauw

De banken in Europa

Wij hadden een visioen dat we gewoon met ons paspoort en belastingnummer een rekening konden openen bij een bank. Niets bleek minder waar. We hadden een tip gekregen van Nederlandse vrienden die een Griekse bank hebben. Zij gaven ons ook de naam van hun contactpersoon. Als we aankomen bij Alpha bank staat er een lange rij wachtenden, want er mogen niet te veel mensen tegelijk naar binnen. Als we binnen zijn, vragen we naar de contactpersoon. Bij haar aangekomen doen we haar de groeten van onze vrienden en zij lacht en herkent ons van zijn verjaardag vorig jaar (wat een geheugen!). Dan vraagt zij naar de documenten die wij nodig hebben volgens de richtlijnen van de EU, die te maken hebben met het witwassen van geld:

- Grieks Fiscaalnummer (AFM)
- Kopie identiteitsbewijs
- Bewijs van uw woonadres, bijvoorbeeld een uittreksel uit het bevolkingsregister of een rekening        van een nutsbedrijf (elektra, water, telefoon)
- Werkgeversverklaring of uittreksel Kamer van Koophandel (in ons geval zal dat dus een                      Pensioenbrief zijn)
- Belastingaanslag uit Nederland of België.
  https://www.elxis.nl

Als de documenten in het Nederlands zijn moeten ze vertaald worden in het Grieks en moet er een stempel op van het Grieks consulaat of een rechthebbende advocaat of makelaar.
Documenten in het Engels moeten ook een stempel hebben. Al met al is het wel weer een gedoe.
Maar die documenten hebben we nog niet.

Na dit intermezzo betalen we het water bij het waterkantoor en gaan we op weg om de vergoeding te krijgen voor Leo zijn bril, bij een EFKA kantoor. We weten waar het is, maar aan de buitenkant is het niet te zien. Maar het blijkt toch goed. Leo gaat naar het kantoor, ik mag buiten wachten. En ja, je raadt het al, die vergoeding wordt alleen gestort op een Griekse bankrekening 😁😂.

Wordt vervolgd dus.

Van Macherado naar Koiliomeno

Vorige week deden we aangifte voor de Griekse belasting, onze accountant deed dat natuurlijk voor het grootste gedeelte. Er bleef €0,00 over om hier te betalen. De accountant vertelde ons wel dat we volgend jaar echt een Griekse bankrekening moeten kunnen laten zien waar we uitgaven mee doen. Ook moeten we nog naar de stad om een deel van de kosten van de bril van Leo terug te kunnen vragen van het Griekse ziekenfonds IKA. Dat gaan we dus deze week regelen.

Maar vandaag maken we weer een wandeling. We rijden naar Macherado en parkeren de auto vlakbij het vrouwenklooster Panagia Eleftheotria. Het plan is om langs de zuidkant van de heuvelrug naar Koiliomeno te wandelen, maar we zijn pas een paar kilometer onderweg als blijkt dat het pad dat we moeten nemen helemaal is overgroeid met braamstruiken en andere prikkelige gevallen. We passen ons plan aan en lopen de route nu andersom. Het zijn pittige klimmetjes en de zon schijnt dus we hebben het al gauw warm. Maar het is een mooie route, veel bloemen en vandaag heel veel vlinders. Heel soms blijft er één zo lang zitten dat ik er een foto van kan maken, maar meestal fladderen ze alweer al ik nog meters weg ben. Als we Koiliomeno zijn lopen we even een stukje het dorp in om bij een kafenio een frappe en een cola te drinken. De eigenaar heeft geen koeken en dus eten we onze eigen stroopwafels maar op. En dan zijn we klaar voor het laatste deel van de route.

We starten bij het vrouwenklooster

Soms blijft er één even zitten

Kijken naar het Noorden van het eiland met in de verte Kefalonia

Doorkijkje naar Zakynthos-stad

Koiliomeno

Beestjes vinden het goed toeven op de Koningskaars

Doorkijkje naar Skopos Vasilikos